Over programma's

Iedere dag vóór 14:00 dienen alle shippers die capaciteit geboekt hebben, een entry- en/of exitprogramma in voor de volgende dag. De programma’s worden bij GTS ingediend per portfolio. Het netpunt voor het indienen van programma’s is het virtuele punt voor de overdracht van de programmaverantwoordelijkheid (VPPV).

De VPPV, een virtueel punt waar de programmaverantwoordelijkheid wordt overgedragen. Dit is een noodzakelijke voorwaarde voor meer flexibiliteit in de handel, omdat
nu al het gas in het systeem via de VPPV moet gaan.

GTS gaat na of de programma’s correct zijn (zie hieronder) en deelt het resultaat aan de shippers mee. Indien nodig kan GTS aan een shipper instructies geven, zijn programma te wijzigen. De deadline voor dit proces is 22.00 (day-ahead).

In een entryprogramma geeft de shipper voor ieder uur het totale volume van de fysieke entry voor het specifieke portfolio (de som van MP1 en MP2 in afb. 1) op. Bovendien geeft de shipper voor ieder uur en voor iedere tegenpartij het volume op van de overdrachten van programmaverantwoordelijkheid naar de VPPV.

In een exitprogramma geeft de shipper voor ieder uur het totale volume van de fysieke exit voor het specifieke portfolio (MP3 en MP4 in afb. x) verdeeld over twee exitstromen op: de exitstroom voor huishoudens en die voor andere klanten. Bovendien geeft de shipper voor ieder uur en voor iedere tegenpartij het gasvolume op waarvoor de programmaverantwoordelijkheid wordt overgedragen naar de VPPV. Een shipper met kleinverbruikers (conform artikel 43 lid 1 van de gaswet) in zijn portfolio moet de dempingsformule toepassen. Een shipper zonder kleinverbruikers in zijn portfolio moet aan GTS meedelen of de shipper de dempingsformule al dan niet in zijn exitprogramma zal toepassen.

Zuivere handelaars dienen een handelsprogramma in zonder fysieke entry of exit. Het programma geeft een specificatie van het verhandelde volume voor ieder uur en voor iedere tegenpartij.

Shippers kunnen hun handelsprogramma’s aan de entry- en de exitprogramma’s toevoegen; het is niet nodig om aparte programma’s te leveren. Wanneer een shipper demping toepast, verdient het aanbeveling om het verhandelprogramma aan zijn entryprogramma toe te voegen.

Bij het onderling vaststellen van een handelstransactie moeten partijen overeenkomen of zij deze al dan niet in het tradeprogramma opnemen. Een richtlijn hierbij is dat de transacties die vóór 21:00 gesloten worden nog in het tradeprogramma opgenomen worden. Dat geeft beide partijen voldoende tijd (voor de sluiting van 22:00) om de transactie op te nemen.

De dempingsformule zorgt ervoor dat voor ieder uur de combinatie van entry en exit in overeenstemming is met de fysieke conditie van het gastransportnet. Elke dag maakt GTS vóór 09.00 de parameters van de dempingsformule voor de volgende dag bekend. De dempingsformule wordt alleen voor exitprogramma’s toegepast. Op de website van GTS wordt de dempingsformule in detail beschreven.

Zoals in de Gaswet is vastgelegd maakt de VPPV de overdracht van programmaverantwoordelijkheid mogelijk. De VPPV is een combinatie van de verhandelingen op de TTF plus de overdracht van het eigen entryprogramma van een shipper naar zijn eigen exitprogramma. De VPPV is deel van de programma’s en om deze reden wordt de informatie over de overdracht van programmaverantwoordelijkheden niet geüpdate zodra de programma’s vastliggen (om 22.00 de dag vooraf). Natuurlijk kan ook na deze deadline nog op de TTF verhandeld worden; dit geldt ook voor renominaties op entry- en exitpoints.

Om te bereiken dat het landelijke gasnet voor de volgende gasdag in balans is, controleert GTS ook of de overdrachten op de VPPV compatibel zijn voor wat betreft de tegenpartij, volume, tijdsperiode en richting. Voor entry-, verhandel- en exitprogramma’s zonder demping gaat GTS na of de entry- en exitcijfers voor ieder uur gelijk zijn. Voor exitprogramma’s met demping gaat GTS na of de formule correct is toegepast.

Voorbeelden van programma’s (*.xls bestanden) en een uitleg van hun belangrijkste karakteristieken (*.ppt bestanden) zijn te vinden in de volgende bestanden.